Elandsgracht Amsterdam

Op dit adres was vroeger een garage gevestigd. Zo’n mooie ouderwetse, met benzinepompen aan de straat. De afmetingen van het pand aan de binnenkant doen al een dergelijk soort verleden vermoeden, want anders is zo’n gigantische ruimte haast niet in te delen. EkoPlaza maakt echter goed gebruik van de ruimte met overzichtelijk ingedeelde, ruim bemeten schappen. Het betrekt haar producten van ‘s lands grootste biologische groothandel Udea in Veghel. Ronald zwaait hier sinds 2013 de scepter. Hij wordt in zijn zaak ondersteund door achttien man personeel. Tien jaar geleden telde De Natuurwinkel, zoals de EkoPlaza toen nog heette, nog maar zeven vestigingen in heel Nederland. Dat is nu gegroeid tot meer dan vijftig filialen. Het mag duidelijk zijn dat EkoPlaza de biologische vruchten plukt van een groeiende vraag naar producten zonder kunstmatige toevoegingen. Kom vooral eens een kijkje nemen in deze ‘grote kleine’ supermarkt.

De slagerij bestaat sinds 1966, maar sinds 1977wordt het gerund door de familie Van der Gragt, trots drager van het EKO keurmerk. 2012 Wordt dan ook een jubileumjaar: alweer 35 jaar ecologisch vlees voor de buurt – en ver daarbuiten! Vader Siem was medeoprichter van de ISC (Internationale Scharrelvlees Controle). Zoon Niek zet tegenwoordig het maatwerk en ambacht van zijn vader met overgave voort. De zaak heeft een mooi authentieke uitstraling met houtwerk en een detail van glas in lood. Daarnaast staan de klant en aandacht voor detail centraal. Dat loont, want de openliggende brug en een kredietcrisis ten spijt blijven de mensen de weg naar de slagerij en de rest van de gracht vinden.

Deze winkel vierde in 2012 haar 25-jarig jubileum op de Elandsgracht. De sierlijke houten gevel nodigt je uit om binnen ook een kijkje te nemen. Je zult niet teleurgesteld zijn. Sinds 1987 is Lijstenmakerij Bel Ami uitgegroeid tot een begrip bij zowel particuliere als zakelijke klanten. Gezien de twee en een halve decennia dat de winkel nu bestaat is die constatering geen verrassing. Eigenaar Marieke en haar team benadert elke opdracht met passie, interesse en maatwerk. Alle drie noodzaak, zou je zeggen, maar niet overal vanzelfsprekend. Naast het inlijsten werkt Marieke met haar team ook aan restauratie- en conservatieprojecten. Alle medewerkers hebben dan ook een kunstopleiding als achtergrond. Dit alles zorgt er voor dat zowel kunstenaars als bedrijven als de gewone liefhebber moeiteloos de weg vinden naar nummer 51.

Linger onroerend goed is een stille kracht aan de Elandsgracht. De bescheiden etalage en gevel weerspreken de visie van het kantoor en omvang van haar werkterrein. Met vijf vaste medewerkers en een tweede kantoor in Amsterdam Zuidoost bestrijkt Linger inmiddels de hele hoofdstad. Waar andere kantoren pas recent noodgedwongen meer aandacht voor de klant en persoonlijke service zijn gaan toepassen, als ware het een trend, liggen deze principes al sinds de oprichting stevig verankerd in de basis van Linger. Deze benadering heeft Linger dan ook een goede reputatie en flinke mond-tot-mond reclame opgeleverd. De naam van dit kantoor zoemt met regelmaat rond onder expats maar ook bij mensen met gelimiteerde portemonnees, wat dan ook een gestage toestroom van klanten oplevert. Door de instelling en prioriteiten van deze zaak past het naadloos in het gedachtegoed van de Elandsgracht en haar ondernemers.

In het relatief korte tijdsbestek van zeven jaar hebben Jurgen Ambrosius en zijn vrouw met speelgoedwinkel de Kleine Eland hier een vaste plek gevonden, en zijn ook niet meer weg te denken. Met een basisschool om de hoek zitten ze niet om klandizie verlegen. Mond-tot-mond reclame doet daarnaast heel veel, zo niet alles, voor deze specialist in klassiek speelgoed. In 1993 begonnen ze een speelgoedwinkel, dus ze zitten zowaar alweer 20 jaar in het vak. Via-via kwam het echtpaar in contact met de vorige eigenaar van de winkel op nummer 58. Door dat contact warm te houden waren zij een logische keus als nieuwe uitbater. Sindsdien vindt hun geweldige speelgoed, dat welhaast authentiek en ambachtelijk aandoet, gretig aftrek. Niet alles hoeft elektronisch te piepen of een scherm te hebben. Eenvoudig maar mooi en degelijk gemaakt speelgoed, wat bij velen van ons herinneringen oproept naar onze eigen jeugd.

Bij binnenkomst waan je je in een oase. Toepasselijk, gezien Thea de Vegte’s aanbod van sieraden, handgemaakte beelden, gebruiksvoorwerpen, textiel en decoraties uit Afrikaanse, Arabische, Hindoeïstische en Boeddhistische culturen. Het is tot de dag van vandaag een echte speciaalzaak. De winkel, die zich uitstrekt tot in de kelder, is bezaaid met ambachtelijke, vaak antieke, producten. Fraai uitgestalde vitrines en aangeklede muren maken de sensatie van de oase compleet. Thea begon met verzamelen uit persoonlijke interesse toen ze in de jaren 60 al liftend de wereld rondtrok. Uiteindelijk begon ze in 1967 de winkel. Veel van haar vaste klanten hebben nu kinderen of kleinkinderen die regelmatig bij nummer 105 binnen komen lopen. Sinds zeven jaar is Thea gevestigd op deze locatie aan de Elandsgracht, na eerder 23 jaar op nummer 128 gezeten te hebben, recht aan de overkant.

Als er een plek in Amsterdam is die bewijst dat wat je van ver haalt niet per se leuker of lekkerder is, dan doet het woonbootmuseum dat wel. Dat blijkt wel uit het feit dat menig Amsterdammer versteld  staat bij een bezoek. Schitterend gelegen in de Prinsengracht bivakkeert de Hendrika Maria al sinds 1997 pal aan het begin van de Elandsgracht. Initiatiefnemer Vincent van Loon kwam op het idee voor het museum toen hij als woonbootbewoner dagelijks tientallen nieuwsgierige blikken op zijn woonboot gericht wist. Het idee bleek een schot in de roos. De bezoekersaantallen overtreffen alle verwachtingen. De boot dateert uit 1914 en is zelfs enkele jaren afgezonken geweest, ten tijde van de Tweede Wereldoorlog, om het uit handen van de bezetter te houden. Het museum biedt een uniek kijkje in het wonen op het water, en -weliswaar door kleine raampjes- een zeer ander perspectief op de gracht en de majestueuze panden daar aan gelegen.

H.J. van de Kerkhof, gespecialiseerd in passementen en fournituren, is sinds 1938 niet alleen een begrip in Amsterdam geworden, maar in het hele land, en zelfs voorbij de landsgrenzen. De opa van huidige eigenaresse Manuela Groot vestigde zich destijds op Wolvenstraat 9-11. In de zomer van 2010 verhuisde de zaak naar Elandsgracht 43. In al die jaren is het bedrijf doorgegeven van grootvader op vader, en vervolgens van vader op dochter. Het is de enige passementenwinkel in Nederland, met een omvangrijke, veelal vaste clientèle die tot over de landsgrenzen reikt. Je treedt hier binnen in een rijkelijk beklede en versierde winkel, die van binnen een opulente en tegelijkertijd bescheiden uitstraling heeft. Tegelijk zou je pardoes de winkel voorbij lopen als je het huisnummer niet wist. Dat bescheiden aangezicht vormt een fraai contrast met de statige geschiedenis van de winkel. Zo deden in het verleden de Nederlandse Opera Stichting, Paleis het Loo en de kostuumafdeling van het Nationale Ballet al met succes een beroep op de kunde en kennis van deze zaak.

Deze zaak, die in 2015 alweer vijftig, ja vijf-tig, jaar bestaat, heeft in al die jaren dat het daadwerkelijk op de Elandsgracht gevestigd was, haar reputatie opgebouwd als een kleine zaak met een groot hart. Soms is het enige wat je kan maken of breken een combinatie van geduld, betrouwbaarheid en kwaliteit. Zijn klandizie bestaat deels uit buurtbewoners en deels uit horeca gelegenheden verspreid over heel Amsterdam. Coert, de eigenaar met de eeuwige glimlach op het gelaat, wast en vouwt al bijna de helft van zijn leven kleren en beleeft nog elke dag plezier aan zijn werk. De tonnen waspoeder die er in de loop der jaren door heen zijn gegaan hebben overduidelijk zijn zintuigen en zijn perspectief niet aangetast. Gelukkig maar. Dan kan hij straks met een schoon geweten met pensioen.

Hier op de gracht bevindt zich de vijfde en kleinste vestiging van het Vlaamsch Broodhuys in Amsterdam. De locatie werd in 2007 vanwege de omgeving uitgekozen door het Vlaamsch Broodhuys. De vestiging is met zijn gezellige, opgeruimde uitstraling dan ook op het kleinschalige ingesteld. Uitgestalde broodjes en taartjes wekken de eetlust op, als ook de menukaart. Alles is dagvers, en wordt voor je neus klaar gemaakt. Het Vlaamsch Broodhuys heeft z’n eigen logistiek en is dus niet op derden aangewezen. Brood wordt volgens eigen recept in Vlaardingen gebakken en elke ochtend voor dag en dauw op elke vestiging aangeleverd. Er is geen wifi, maar dat maakt het juist een goede plek om je eten en drinken echt te proeven en contact te hebben met andere mensen. Cash betalen is niet langer mogelijk. Uit hygiène- en veiligheidsoogpunten kan er alleen nog gepind worden.