Elandsgracht Amsterdam

“Vraag een willekeurige Amsterdammer naar Edison, en acht van de tien zeggen geheid ‘dat is toch die tapijtenboer’?” Aldus huidig eigenaresse Henriette over haar zaak. Een weliswaar boude stelling, maar met enkele anekdotes ter ondersteuning daarvan wel aannemelijk. Zo gaat het verhaal dat in de jaren tachtig de toenmalige eigenaar al aan product placement deed, door bijvoorbeeld te zorgen dat de naam Edison goed in beeld was tijdens opnamen van de Nederlandse film Amsterdamned. Daarnaast prijkte de bedrijfsnaam lange tijd op enkele Amsterdamse trams. En ondanks het feit dat ze niet precies kan zeggen hoe lang Edison al bestaat, vanwege meerdere eigenaren die de zaak door de jaren heen heeft gehad, mag Henriette een drijvende kracht achter Edison genoemd worden. In 2006 nam ze de zaak over, maar toen had ze er al wel twintig jaar op zitten als medewerkster. Wat Edison onderscheidt is de flexibiliteit om in te springen op de vaak veranderende vraag naar, en het vaak veranderende aanbod van, tapijten en interieur producten van linoleum in alle soorten tot en met zonweringen. Het feit dat Edison zo verbonden is met Amsterdam maakt de zaak vertrouwd en betrouwbaar. De Elandsgracht zou er anders uitzien als Edison er niet was. En dat zegt genoeg.

Deze zaak, die in 2015 alweer vijftig, ja vijf-tig, jaar bestaat, heeft in al die jaren dat het daadwerkelijk op de Elandsgracht gevestigd was, haar reputatie opgebouwd als een kleine zaak met een groot hart. Soms is het enige wat je kan maken of breken een combinatie van geduld, betrouwbaarheid en kwaliteit. Zijn klandizie bestaat deels uit buurtbewoners en deels uit horeca gelegenheden verspreid over heel Amsterdam. Coert, de eigenaar met de eeuwige glimlach op het gelaat, wast en vouwt al bijna de helft van zijn leven kleren en beleeft nog elke dag plezier aan zijn werk. De tonnen waspoeder die er in de loop der jaren door heen zijn gegaan hebben overduidelijk zijn zintuigen en zijn perspectief niet aangetast. Gelukkig maar. Dan kan hij straks met een schoon geweten met pensioen.

Bij binnenkomst waan je je in een oase. Toepasselijk, gezien Thea de Vegte’s aanbod van sieraden, handgemaakte beelden, gebruiksvoorwerpen, textiel en decoraties uit Afrikaanse, Arabische, Hindoeïstische en Boeddhistische culturen. Het is tot de dag van vandaag een echte speciaalzaak. De winkel, die zich uitstrekt tot in de kelder, is bezaaid met ambachtelijke, vaak antieke, producten. Fraai uitgestalde vitrines en aangeklede muren maken de sensatie van de oase compleet. Thea begon met verzamelen uit persoonlijke interesse toen ze in de jaren 60 al liftend de wereld rondtrok. Uiteindelijk begon ze in 1967 de winkel. Veel van haar vaste klanten hebben nu kinderen of kleinkinderen die regelmatig bij nummer 105 binnen komen lopen. Sinds zeven jaar is Thea gevestigd op deze locatie aan de Elandsgracht, na eerder 23 jaar op nummer 128 gezeten te hebben, recht aan de overkant.

Deze vestiging van Rob Peetoom, een van de veertien, is alweer tien jaar op nummer 68 gevestigd. Vincent Langedijk, creative director, is als 17-jarige zelf begonnen als leerling in de zaak. Rob Peetoom werkt volgens een bepaalde filosofie: haar zit goed als het past bij de uitstraling en persoonlijkheid van het individu. Daarom begint elke behandeling met het luisteren naar de wensen en ideeën van de klant. Aan het filiaal op nummer 68 is ook een Private Salon verbonden, waar men in privésfeer haar- en make up arrangementen kan ondergaan. Daarnaast heeft het Rob Peetoom imperium een eigen academie waar leerling-kappers worden opgeleid tot junior stylist en door kunnen groeien tot senior stylist. Elk niveau heeft een apart tarief. Het voordeel hiervan is dat de medewerkers de zaak, maar vooral hun klanten door en door leren kennen, en daardoor vaker vaste klanten krijgen. Het is die focus op het persoonlijke, het oog voor detail en het vleugje chique die het fundament vormen van Rob Peetoom, en een bezoek meer dan de moeite waard maken

Rob waagde in 2007 de sprong naar een eigen galerie, na jaren een galerie geleid te hebben met een compagnon. Hij kon toen weliswaar een deel van de kunstenaars die hij al onder zijn hoede had, meenemen. Om zijn nieuwe project echt te doen slagen moest hij als de wiedeweerga nieuwe kunstenaars er bij zoeken. Dankzij zijn vinger aan de pols van de Rietveld Academie en via zijn wijdvertakte netwerk slaagde hij daar in. Deze galerie van moderne sieraden komt voort uit een hobby die Rob al had in zijn tijd als sociaal hulpverlener, jaren terug. De man van Rob is architect en deelde die interesse en fascinatie. Samen runnen ze nu al bijna 7 jaar de galerie, met groeiend enthousiasme. Tot hun beider grote vreugde trekt de naam Koudijs, de bijbehorende reputatie en het plezier in hun werk, meer en meer kunstenaars aan. Daarin is het interessant op te merken dat er zowel grote, gevestigde namen tussen zitten, als nieuwe, jongere kunstenaars. Tot hun clientèle behoren niet alleen musea, maar ook verzamelaars en zelfs voorbijgangers, niet zelden toeristen, die de nodige kennis blijken te bezitten.

Edwin en Henk, het duo dat inmiddels goed is voor vijf franchisezaken in Amsterdam, leiden hun winkels als allesbehalve franchise zaken. Waar aan het woord franchise misschien het stereotype beeld hangt van omzet, omzet, omzet, kon de aanpak van Edwin en Henk niet tegengestelder zijn. Het personeel wordt werkenderwijs geschoold in alles wat kaas is en er mee te maken heeft, door middel van proeverijen en zelfstandig werken. Advies en beleving zijn de sleutelwoorden van deze drukke, maar gepassioneerde kaaskenners. En dat straalt zowel het personeel als de winkel zelf ook uit. Een winkel waar je graag even binnenloopt en je vervolgens met alle plezier laat verleiden door de fraai uitgestalde producten. Klamp een willekeurige medewerker aan en die kan je iets extra’s vertellen over werkelijk elk stuk kaas, naast dat het lekker is en goed te betalen. Tromp Kaashuis op nummer 27 is sinds augustus 2011 open en een vertrouwde toevoeging aan de Elandsgracht.

Op dit adres was vroeger een garage gevestigd. Zo’n mooie ouderwetse, met benzinepompen aan de straat. De afmetingen van het pand aan de binnenkant doen al een dergelijk soort verleden vermoeden, want anders is zo’n gigantische ruimte haast niet in te delen. EkoPlaza maakt echter goed gebruik van de ruimte met overzichtelijk ingedeelde, ruim bemeten schappen. Het betrekt haar producten van ‘s lands grootste biologische groothandel Udea in Veghel. Ronald zwaait hier sinds 2013 de scepter. Hij wordt in zijn zaak ondersteund door achttien man personeel. Tien jaar geleden telde De Natuurwinkel, zoals de EkoPlaza toen nog heette, nog maar zeven vestigingen in heel Nederland. Dat is nu gegroeid tot meer dan vijftig filialen. Het mag duidelijk zijn dat EkoPlaza de biologische vruchten plukt van een groeiende vraag naar producten zonder kunstmatige toevoegingen. Kom vooral eens een kijkje nemen in deze ‘grote kleine’ supermarkt.

De Meetlat is één van de meest sympathieke zaak op de gracht, al is dat misschien een instinctieve en subjectieve kwestie. Dat mag geïnterpreteerd worden als een uitnodiging om dat aan den lijve te komen ondervinden. De zaak, die vakwerk levert op het gebied van herstelwerkzaamheden aan kleding, maar ook aan gordijnen en kleden, bestaat “pas” acht jaar. Het groeiende aantal vaste klanten accentueert echter de succesvolle aanpak van Mehmet die, gevraagd naar zijn ambities en hoop voor zijn zaak, bescheiden aangeeft op deze voet door te willen, en kunnen, blijven gaan. collega-ondernemer op de gracht Tenue de Nimes is een vaste klant die niet hoog genoeg kan opgeven over de service van eigenaar Mehmet Gulcicek. Of je nou je favoriete spijkerbroek een tweede leven wil geven, je nieuwe gordijnen op maat wil laten  maken of een lading kleren wil laten wassen danwel strijken, Mehmet en zijn personeelsbestand van 1 persoon doen het graag, goed en snel.

Antiekcentrum Amsterdam, voorheen De Looier, is gevestigd in een oude Peugeot garage en bestaat inmiddels 36 jaar. Handelaren, liefhebbers, kenners en dagjesmensen weten het antiekcentrum dan ook blindelings te vinden. Halverwege 2010 heeft het centrum een transformatie ondergaan. Die is te danken aan de nieuwe eigenaren Emrys en Arnout ter Haak en mist zijn uitwerking niet. De laagdrempeligheid van het centrum is behouden, maar een andere naam, nieuwe kleuren en een commissie van standhouders hebben allemaal gezorgd voor een betere sfeer en een aantal nieuwe handelaren. Of je nou 5 Euro of 5.000 Euro komt uitgeven, er is voor ieder wat wils. Met de frisse wind die er nu waait is het Antiekcentrum Amsterdam een veelbelovende weg ingeslagen.

De slagerij bestaat sinds 1966, maar sinds 1977wordt het gerund door de familie Van der Gragt, trots drager van het EKO keurmerk. 2012 Wordt dan ook een jubileumjaar: alweer 35 jaar ecologisch vlees voor de buurt – en ver daarbuiten! Vader Siem was medeoprichter van de ISC (Internationale Scharrelvlees Controle). Zoon Niek zet tegenwoordig het maatwerk en ambacht van zijn vader met overgave voort. De zaak heeft een mooi authentieke uitstraling met houtwerk en een detail van glas in lood. Daarnaast staan de klant en aandacht voor detail centraal. Dat loont, want de openliggende brug en een kredietcrisis ten spijt blijven de mensen de weg naar de slagerij en de rest van de gracht vinden.