Elandsgracht Amsterdam

Sinds 1984 alweer een vaste waarde op de gracht, eentje waar buurtbewoners elkaar vaak tegenkomen. Waar lekkernijen en eersteklas service al niet goed voor zijn. Destijds gevraagd door zwager Arnold Cornelis, staat Joke inmiddels de volle 28 jaar achter de toonbank, met nog net zo veel enthousiasme en vriendelijkheid als in het begin. Dat is met name te danken aan vaste klanten. Het mooie van deze banketbakker is dat ze alles zelf maken op de eerste locatie die Arnold Cornelis opzette, aan de Van Baerlestraat. Zelf maakt Joke nog regelmatig verse appeltaart of de specialiteit van het huis: kroketten. De geur van heerlijkheden die zich dagelijks op de hoek van de Hazenstraat en de Elandsgracht verspreidt, ruikt Joke zelf niet meer, maar de voorbijgangers des te meer. Een beter uithangbord is dan ook nauwelijks denkbaar. Komt dat zien – en vooral proeven.

Burgermeester is opgericht door drie vrienden met horeca ervaring en jeukende handen om zelf iets te gaan ondernemen. Ze besloten hamburgers te maken, maar dan ook echt goede. Hamburgers met smaak. Met lekker brood en goed, verantwoord vlees, zodat het water je in de mond loopt als je er een plaatje van ziet. Het rundvlees hebben de heren persoonlijk gevonden op landgoed Palmesteyn in de Betuwe. Hier wordt het Franse ras Blonde D’Aquitaine gefokt: eerlijk en gezond rundvlees van de mooiste koeien. Ander vlees, zoals lam, wordt op vergelijkbare manier betrokken van boeren die ook het beste met hun dieren voor hebben. Daarnaast draait het in deze zaak, die is ingericht als een Amerikaanse diner, om simpele producten met veel smaak. Joris zorgt daarbij als manager en bewoner van de Elandsgracht voor een persoonlijke touch. Komt dat zien, maar vooral: komt dat proeven.

In het relatief korte tijdsbestek van zeven jaar hebben Jurgen Ambrosius en zijn vrouw met speelgoedwinkel de Kleine Eland hier een vaste plek gevonden, en zijn ook niet meer weg te denken. Met een basisschool om de hoek zitten ze niet om klandizie verlegen. Mond-tot-mond reclame doet daarnaast heel veel, zo niet alles, voor deze specialist in klassiek speelgoed. In 1993 begonnen ze een speelgoedwinkel, dus ze zitten zowaar alweer 20 jaar in het vak. Via-via kwam het echtpaar in contact met de vorige eigenaar van de winkel op nummer 58. Door dat contact warm te houden waren zij een logische keus als nieuwe uitbater. Sindsdien vindt hun geweldige speelgoed, dat welhaast authentiek en ambachtelijk aandoet, gretig aftrek. Niet alles hoeft elektronisch te piepen of een scherm te hebben. Eenvoudig maar mooi en degelijk gemaakt speelgoed, wat bij velen van ons herinneringen oproept naar onze eigen jeugd.

Rob waagde in 2007 de sprong naar een eigen galerie, na jaren een galerie geleid te hebben met een compagnon. Hij kon toen weliswaar een deel van de kunstenaars die hij al onder zijn hoede had, meenemen. Om zijn nieuwe project echt te doen slagen moest hij als de wiedeweerga nieuwe kunstenaars er bij zoeken. Dankzij zijn vinger aan de pols van de Rietveld Academie en via zijn wijdvertakte netwerk slaagde hij daar in. Deze galerie van moderne sieraden komt voort uit een hobby die Rob al had in zijn tijd als sociaal hulpverlener, jaren terug. De man van Rob is architect en deelde die interesse en fascinatie. Samen runnen ze nu al bijna 7 jaar de galerie, met groeiend enthousiasme. Tot hun beider grote vreugde trekt de naam Koudijs, de bijbehorende reputatie en het plezier in hun werk, meer en meer kunstenaars aan. Daarin is het interessant op te merken dat er zowel grote, gevestigde namen tussen zitten, als nieuwe, jongere kunstenaars. Tot hun clientèle behoren niet alleen musea, maar ook verzamelaars en zelfs voorbijgangers, niet zelden toeristen, die de nodige kennis blijken te bezitten.

Edwin en Henk, het duo dat inmiddels goed is voor vijf franchisezaken in Amsterdam, leiden hun winkels als allesbehalve franchise zaken. Waar aan het woord franchise misschien het stereotype beeld hangt van omzet, omzet, omzet, kon de aanpak van Edwin en Henk niet tegengestelder zijn. Het personeel wordt werkenderwijs geschoold in alles wat kaas is en er mee te maken heeft, door middel van proeverijen en zelfstandig werken. Advies en beleving zijn de sleutelwoorden van deze drukke, maar gepassioneerde kaaskenners. En dat straalt zowel het personeel als de winkel zelf ook uit. Een winkel waar je graag even binnenloopt en je vervolgens met alle plezier laat verleiden door de fraai uitgestalde producten. Klamp een willekeurige medewerker aan en die kan je iets extra’s vertellen over werkelijk elk stuk kaas, naast dat het lekker is en goed te betalen. Tromp Kaashuis op nummer 27 is sinds augustus 2011 open en een vertrouwde toevoeging aan de Elandsgracht.

Balthazar’s Keuken is gevestigd in een voormalige smidse. Het interieur is smal en oogt gezellig en uitnodigend. Het creëert een intieme sfeer als men ’s avonds bijna van de borden van de buren kan mee eten. Het menu wordt verrassenderwijs door de chefkok zelf bepaald. Er resteert voor de klant slechts de keuze tussen vlees of vis.  Met de komst van het internet als wereldwijd toegankelijk forum kreeg de amateur recensent zijn gedroomde medium om her en der zijn of haar ongezouten mening te spuien over bezochte restaurants. Vaak gespeend van enige nuance. Desondanks valt over Balthazar’s keuken nauwelijks een kritische noot te ontdekken. Als een sterk concept zo gedegen en bewust neergezet en uitgebaat wordt als eigenaars Alain Parry en Karin Gaasterland doen, is dat niet verwonderlijk. De overvloed aan lofzangen mag toegerekend worden aan hun visie, toewijding en begrip van goede service. Bovenal is het consequent hoge niveau van het geserveerde eten dat, net als alle andere zaken hier op de Elandsgracht dagelijks demonstreren: kwaliteit weerstaat alles – van crisis tot critici. Balthazar’s keuken is vier dagen per week geopend: woensdag, donderdag, vrijdag en zaterdag. Reserveren is aanbevolen – vaker wel dan niet zit het restaurant de hele avond vol.

Eigenaar Johnny stond ooit op de markt als groenteboer. Op een dag besloot hij iets voor zich zelf te beginnen. 21 jaar later bestaat de coffeeshop met zijn naam nog steeds. Het interieur is klein maar opgeruimd met een aparte rookruimte. Zo naar buiten kijkend zie je de Elandsgracht meteen door andere ogen. Niet eens door de zoete geur die er hangt, overigens. Johnny vond de locatie op nummer 3 volgens de beproefde via-via methode, regelde de benodigde vergunningen en opende zijn deuren. Na een kleine aanlooptijd groeide de klandizie aanmerkelijk, waarbij ze overigens wel geholpen werden door het sluiten van diverse coffeeshops elders in de stad. Zelfs grootheden als The Ramones en verschillende Amerikaanse acteurs hebben bij Coffeeshop Johnny wel eens hun geest verruimd.

HP Horloges is, zeker voor de kenner en liefhebber, een juweeltje op de Elandsgracht. Eigenaar Henk Pieterse wilde in 1990 zijn geluk beproeven als winkelhouder door antieke meubels te verkopen. Ondernemer was hij al – tot in zijn hart en zijn nieren – door jarenlang als marktkoopman hier in Amsterdam handel te drijven. Het pand op nummer 38 stond leeg, waarop Henk zich geen twee keer bedacht. Eind jaren negentig legde hij uit persoonlijke interesse een mooi horloge in de etalage. Voor hij het wist was het verkocht. Na dat experiment meerdere keren herhaald te hebben, en zijn eigen voorliefde voor mooie, exclusieve horloges maar bleef groeien, richtte Henk zich met zijn winkel exclusief toe op horloges. Nu, ruim een decennium later, floreert zijn bedrijf, vooral omdat onder kenners, verzamelaars en liefhebbers zijn naam vaak rondgaat als het om zijn aanbod en uitmuntende service gaat. Ook op internet fora en beurzen in binnen- en buitenland is hij een bekende aanwezigheid. Zijn aanbod varieert van de bijzonder-maar-ook-voor-stervelingen-betaalbaar categorie tot de zeer-zeer-exclusieve-zeldzame-en navenant-dure uurwerken. Alleen daarom al is het bijzonder fijn etalage kijken of rondsnuffelen in de winkel zelf.

De familie Lindeman is al bijna anderhalve eeuw actief in de Jordaan. Nu leidt de ondernemersfamilie nog steeds vijf supermarkten, waaronder deze Albert Heijn. De supermarkt mag met recht een pilaar van de gemeenschap genoemd worden. Betachterkleindochter van oprichter Simon, Mary, is sinds jaar en dag het gezicht van de Albert Heijn. Als ze niet inspringt bij de kassa´s, helpt ze klanten met inpakken, of adviseert ze iemand over het arrangement. Samen met haar neef runt ze het filiaal aan de Elandsgracht, terwijl haar broer het filiaal op de Eerste van Swindenstraat bestuurt. Volgens Mary is het succes van deze Albert Heijn dat het oprecht naar haar klanten luistert en daardoor bovenop de trends en – belangrijker nog – de vraag naar bepaalde producten, zit.

Deze winkel, vernoemd naar het Franse woord voor “sneakers”, opende half april 2012 haar deuren. “Sneakers? Gympen bedoelt U zeker.” Nee, we bedoelen echt sneakers. Gympen draag je in het weekend en dan jaren achter elkaar tot ze van je voeten afvallen. Sneakers zijn van de buitencategorie. Modieus met een strak ontwerp, het is aanvaardbaar schoeisel in de betere uitgaansgelegenheden en in sommige gevallen zelfs op catwalks. Het is zo ongeveer die context die uit wordt gedragen in deze winkel van eigenaar Jeffrey Sluijzer en Daan de Greef. Het interieur is mooi, chique bijna, maar niet intimiderend. De schoenen die door Baskèts verkocht worden zijn veelal van de bekende grote merken maar ook modellen van de minder bekende en meer exclusieve huizen liggen hier gebroederlijk naast elkaar. Het spreekt voor Baskèts dat het ook oog heeft voor lokale merken zoals Locals AMS.